AB’nin Sürdürülebilirlik Raporlaması Mevzuatının Sadeleştirilmesi

Türkiye İhracatçılar Meclisi’nden (TİM) gelen bir yazıda, Ticaret Bakanlığından alınan bilgilere atfen, Avrupa Birliği Komisyonunun 8 Aralık 2025 tarihli teklifi üzerine Kurumsal Sürdürülebilirlik Raporlama Direktifi (Corporate Sustainability Reporting Directive-CSRD) ve Kurumsal Sürdürülebilirlik Özen Yükümlülüğü Direktifi’nin (Corporate Sustainability Due Diligence Directive-CSDDD) sadeleştirilmesine yönelik olarak AB Konseyi ile Avrupa Parlamentosu arasında geçici uzlaşı sağlandığı bildirilmektedir.
Yazıda devamla, “Omnibus I Paketi” olarak anılan söz konusu taslak üzerindeki uzlaşının 24 Şubat 2026 tarihinde AB Konseyi tarafından onaylandığı ve yasama sürecinin son aşamasının tamamlandığı belirtilmektedir. Bir sonraki aşamada düzenlemenin AB Resmi Gazetesi’nde yayımlanacağı ve yürürlüğe girişinden itibaren bir yıl içerisinde üye devletlerin düzenlemeyi ulusal mevzuatlarına aktarmaları gerekeceği ifade edilmektedir.
Bu kapsamda düzenlemede öne çıkan hususlar aşağıda yer almaktadır:
• CSRD kapsamında, raporlama yükümlülüğünün ortalama 1.000’den fazla çalışanı ve 450 milyon Avro üzerinde yıllık net cirosu bulunan AB şirketleri ile AB dışında yerleşik olup AB’de 450 milyon Avro’nun üzerinde net ciroya sahip şirketler ve AB’de 200 milyon Avro’nun üzerinde ciro üreten bağlı ortaklık ve şubeler için geçerli olacağı belirtilmektedir.
• 2024 mali yılından itibaren raporlama yükümlülüğü bulunan birinci dalga şirketler için, 2025 ve 2026 yıllarını kapsayan geçiş muafiyeti öngörüldüğü; ayrıca bazı AB ve AB dışı finansal holding şirketleri için konsolide raporlama yükümlülüğüne ilişkin muafiyet getirildiği ifade edilmektedir.
• CSDDD kapsamında ise özen yükümlülüğünün 5.000’den fazla çalışanı ve 1,5 milyar Avro üzerinde yıllık net cirosu bulunan büyük AB şirketleri ile AB’de aynı ciro eşiğini aşan AB dışı şirketler için zorunlu tutulacağı bildirilmektedir.
• Raporlama sürecinde şirketlerin, olumsuz etkilerin en olası olduğu alanlara odaklanarak değerlendirme yapmaları, olumsuz etki tespit edilmesi halinde öncelikle birincil iş ortaklarının etkilerini dikkate almaları ve değerlendirmelerin makul ölçüde erişilebilir bilgilere dayanması beklenmektedir. Bu yaklaşım ile özellikle küçük iş ortaklarına aşırı bilgi talebi yöneltilmesinin önlenmesi ve raporlama sürecinin kolaylaştırılması amaçlanmaktadır.
• Şirketlerin iş modellerini sürdürülebilir ekonomiye geçiş ile uyumlu hale getirmeyi amaçlayan geçiş planlarını hazırlama zorunluluğunun kaldırıldığı belirtilmektedir.
• Mevzuata uyulmaması halinde firmaların sorumluluğunun AB düzeyinde değil ulusal düzeyde belirleneceği ve uygulanabilecek azami cezanın şirketlerin küresel net cirosunun %3’ü ile sınırlandırıldığı ifade edilmektedir.
• Öte yandan üye devletlerin 26 Temmuz 2028 tarihine kadar CSDDD’yi ulusal mevzuatlarına aktarmaları, Direktifin ise 26 Temmuz 2029 tarihinden itibaren tüm işletmeler için uygulanmaya başlanacağı bildirilmektedir.